استاد محمود ناظران پور در گفتگوبا ماهنامه چاپ ونشر :
عرق کاری به چاپ کم شده است متاسفانه پول حرف اول وآخر را می زند
عرق کاری به چاپ کم شده است متاسفانه پول حرف اول وآخر را می زند

ماهنامه چاپ و نشر گفتگویی با استاد محمود ناظران پور، پیشکسوت شاعر و اهل علم و ادب صنعت چاپ ایران انجام داده است که صیدنیوز جهت گرامیداشت پیشکسوتان عزیز میهنمان این گفتگو را منتشر می نماید .

«متولد سال 1319 در شهر مشهد هستم. در مکتب خانه قرآن، خوشنویسی، حساب سیاق شعر فارسی را آموختم، پس از پایان تحصیلات ابتدایی در مدارس جدید، یک سال در مدرسه عسکریه مرحوم عابدزاده، جامع المقدمات و انیس المقلدین خواندم. پنج سالگی چنان که مرسوم بود در سال 1334 به روزنامه خراسان رفتم (زمان حسن عمید و سپس فخرالدین حجازی). تیترچین و سپس در چاپخانه طوس مسئول حروفچینی کتاب ها شدم. از آنجا به انتخاب مرحوم دکتر فیاض و زنده یاد دکتر یوسفی برای راه اندازی بخش فرم بندی و صفحه پردازی چاپخانه نوبنیاد دانشگاه مشهد، استخدام شدم (بهمن 1341). سربازی را نیز کفالت مادر گرفتم. در سال 1343 ازدواج کردم. در چاپخانه دانشگاه سرپرستی فرم بندی، صفحه پردازی و حروفچینی دستی را داشتم.»

این صحبت های محمود ناظران پور، شاعر معروف در صنعت چاپ ایران است. با پای خودش همراه با استاد دمیرچی به تحریریه نشریه آمد و ما را ذوق زده کرد. خوش برخورد و آرام و متین است. در سفر کاروان مهربانی به مشهد او برایمان شعرهایی دلچسب گفت و در اینجا هم برای نشریه چاپ و نشر هم شعری خواند و بعد از خوش و بش و تجدید خاطرات همراه آرامش خاصی که دارد از خودش و زندگی اش در چاپ گفت.

ورود به چاپ

در سال 1334 در روزنامه خراسان به عنوان مبتدی حروف چینی مشغول به کار شدم. تیتر آگهی پایین صفحات روزنامه خراسان را انجام می دادم که حسن عمید و فخرالدین حجازی که در آنجا سردبیر بودند. تا دو سال مشغول بودم و بعد به چاپخانه توس رفتم. در چاپخانه طوس سرپرست حروفچینی کتاب ها شدم و از آنجا با استاد مرحوم دکتر فیاض که کتاب تاریخ اسلام و مرحوم دکتر یوسفی که کتاب فرخی سیستانی را برای چاپ آورده بودند، بعد کار حروفچینی را انجام دادم، کارم را پسندیدند و تایید کردند.

در این میان دکتر فیاض از من خواست تا در جلسات دانشجویی او شرکت کنم و بعد از چند روز از من پرسید تو متوجه شدی من چگونه صحبت می کنم و من در جواب گفتم: شما حین صحبت بین کلمات فاصله می اندازید و مرحوم دکتر با تایید بنده گفت: کتاب تاریخ اسلام را همین گونه که من صحبت می کنم با فاصله لازم بین کلمات حروفچینی کن تا خواننده همانطور با فاصله مطالب را آهنگین بخواند. 

کار در چاپخانه دانشگاه تهران

وی از شروع کار خود در چاپخانه دانشگاه تهران می گوید و می افزاید: از سال 1334 در چاپخانه دانشگاه تهران مشغول به کار شدم و این دو استاد بزرگ از من خواستند تا در چاپخانه دانشگاه تهران مسئولیت صفحه در بخش فرم بندی و حروفچینی را انجام دهم. روز اول با دو جوان زرنگ که یکی مدیر فنی و دیگری ماشین اینترتایپ را راه می برد آشنا شدم و جذب آقای دمیرچی شدم و خیلی کارها را از ایشان یاد گرفتم و دوستی ما تا الان ادامه دارد.

ازدواج و تشکیل خانواده

حاصل ازدواج من شش فرزند است و پسرم رضا در حال حاضر در میان فرزندانم به کار چاپ علاقه مند است و در روزنامه خراسان علاوه بر کار مسئول به طراحی آگهی ها می پردازد.

شروع شعر خوانی

از سن 5 سالگی راهی مکتب شدم و در زمان رض شاه هنوز مدرسه نیامده بود و معلم من یک شخص روحانی بود که شعر می گفت و از طریق او کم کم تحت تاثیر قرار گرفتم و شعر گفتم و در کنار شعر قرآن را هم یاد گرفتم. 

تاثیر استادان دانشگاه

من در ایجاد چاپخانه دانشگاه تهران با همراهی دمیرچی و نوریانی نیروهای لازم را برای بهتر شدن آنجا استخدام کردیم و در همین زمان بود که با دو استاد گرانقدر آشنا شدم. از اینکه با دو استاد یعنی مرحوم دکتر فیاض و مرحوم دکتر یوسفی در تهران آشنا شدم خوشحال بودم. واقعا دستیابی به این دو بزرگوار برای من گنج بود و آرامش الان خودم در آشنایی و راهنمایی آنها می دانم و از نبود چنین استادانی تاسف باید خورد.

وضعیت صنف چاپ 

در حال حاضر صنعت چاپ وضعیت خوبی ندارد چرا که افراد که به کار گماشته می شوند بیشتر به فکر درآمد هستند. عرق کاری کم شده است ولی نسل ما عاشق کار بود و تعصب خاصی به انجام کار با کیفیت بالا داشت و می دانست که بالاخره به پول هم می رسد.

توصیه به جوانان و سختی کار در گذشته

جوانان باید مطالعه کنند و حروفچینی قدیمی را بشناسند. من در کتابی تاریخچه حروفچینی را تشریح کرده ام. چاپ در قدیم آنقدر برای حروفچین سخت و خطرناک بود چون دستان شان با سرب در ارتباط بود و بعضی ها بیماری های پوستی خطرناک می گرفتند و چون در زمان قدیم حروفچین ها سواد بالایی داشتند در روزنامه ها حروف چین ها در غیاب سردبیر روزنامه را می بستند. یعنی اگر بعضی از حروفچین ها به روزنامه نمی آمدند اعضای تحریریه کار حروفچینی را انجام می دادند زیرا آن ها از قبل در کار حروفچینی مهارت داشتند و از حروفچینی به تحریریه آمده بودند.

کار در آستان قدس رضوی 

 سال 61 بعد از انقلاب عده ای از استادان دانشگاه به فکر احداث چاپخانه در آستان قدس برآمدند و باز به من پیشنهاد دادند و من با 20 سال کار در دانشگاه تهران بازنشسته شدم و به تنهایی چاپخانه را با مدیرعامل که استاد دانشگاه جغرافیایی بود و هیچ سررشته ای از کار چاپ نداشت راه اندازی کردم.

افتتاح چاپخانه مصادف شد با انقلاب شورای فرهنگی که در آن زمان تصمیم گرفته شده که ماشین چاپ دیگر وارد ایران نشود و البته این موضوع لطمات جبران ناپذیری به کار چاپ وارد کرد. آن ها دلیل این کار را در اشباع شدن ماشین های چاپ بیان کردند ولی آن ها متوجه پیشرفت صنعت در ماشین های نو در غرب نبودند تا اینکه آقای نوریانی ماشین «اسپید مستر» را برای چاپخانه آستان قدس خریداری کرد و برایمان آورد که با آوردن دستگاه های پیشرفته کارهای چاپی باکیفیت تری ارایه شد. همچنین ماشین «سی پی سی» آنقدر پیشرفته بود که مرکبات، آب ماشین و شستشوی ماشین را نیز کنترل می کرد و کسانی که می خواستند ماشین های نو را بخرند از من می پرسیدند توانستی با این دستگاه کار کنی و با راهنمایی من بقیه چاپخانه داران هم راغب می شدند که بخرند.

توصیه به تازه واردان چاپ

افرادی که تازه می خواهند وارد کار چاپ شوند با مطالعه وارد این شغل شوند و عرق کاری یعنی همان تعصب را داشته باشند و این تعصب را نه فقط به نوع کار بلکه به موسسه یا سازمانی که در آن خدمت می کنند داشته باشند. متاسفانه افرادی که وارد کار چاپ می شوند کار کردن با دستگاه های چاپ را آموزش نمی بینند و همین امر به دستگاه آسیب می رساند. به گفته یک مدیر انگلیسی اگر دو دستگاهی که ساخته شده است یکی را به کارگر انگلیسی و دیگری را به کارگر ایرانی بدهیم، کارگر ایرانی چون آموزش ندیده بنابراین دستگاه را خراب می کند و خرج تعمیرات می کند. متاسفانه حتی استادان این رشته که در دانشگاه ها هستند خیلی عملی در این رشته ها کار نکرده اند و بیشتر تئوری درس می دهند در صورتی که رویه چاپ، کار عملی را بیشتر می طلبد. صیدنیوز ، حب / منتشر شده در پایگاه اطلاع رسانی ماهنامه چاپ و نشر http://www.chaponashr.com

گفتگو فاطمه مهدوی

  23 شهریور 1395
بخش : گفتگو
کد خبر: 54698
مرجع: چاپ و نشر
تگ ها :

seydnews@gmail.com

نظرات 0
ارسال نظر
پررنگ کج خط دار خط دار در وسط | سمت چپ وسط سمت راست | قرار دادن شکلک قراردادن لینکقرار دادن لینک حفاظت شده انتخاب رنگ | پنهان کردن متن قراردادن نقل قول تبدیل نوشته ها به زبان روسی قراردادن Spoiler

تلگرام صیدنیوز